Gözümü açtım haber ajanslarına baktım, ne görsem iyi… Avrupa Birliği (AB) çıldırmış durumda! ABD ve Çin’le arasındaki yapay zeka makası iyice açılınca , Brüksel’den dev bir hamle geldi. 10 milyar euroluk dev tesis yatırımı… Yani tam 11,5 milyar dolar. İnanır mısınız, adamlar kıta genelinde yedi tane yapay zeka dev tesisi kuracak. En az 20 milyar euroluk özel yatırım da cabası. Neyse, anlatayım…
Olay şu : Avrupa Komisyonu dün akşam resmen açıkladı. AB, teknoloji açığını kapatmak için kolları sıvadı. 5 tane olarak planlanan dev tesis sayısı yoğun ilgie 7’ye çıkarıldı. Bu tesisler; en gelişmiş yapay zeka işlemcilerini, yazılımları, bulut teknolojilerini, yüksek hızlı bağlantıyı ve dev veri merkezlerini bi araya getirecek. Yani kısaca, Avrupa’nın kendi yapay zeka altyapısını ayağa kaldırma niyetindeler.
Bakın şimdi detaya girelim. AB’nin teknolojiden sorumlu Komisyon Üyesi Henna Virkkunen yaptığı açıklamada ne dedi dedi biliyormusunuz? “Yapay zeka gelişimi hızlanırken, yapay zeka dev tesisleri içindeki hesaplama gücünün ham ölçeğine erişim Avrupa için stratejik bir zorunluluktur”. Yani adamlar diyorki, ya kendi işlemcimizi, kendi bulutumuzu kurucaz ya da oyun dışında kalıcaz. Anladınız siz…
Bu girişim, sanayi liderliğinde yürütülüyor. AB ve ulusal fonlardan 10 milyar euroya kadar kamu desteği sağlanıcak. Hedef, birlik genelinde en az 20 milyar euroluk özel yatırımı harekete geçirmek. Projeyle Avrupa’nın yapay zeka hesaplama kapasitesi genişletilecek; start-up’lar, ölçeklenen şirketler, KOBİ’ler, sanayi, akademi ve kamu kurumları gelişmiş modellerin eğitimi için altyapıya kavuşucak. Ama işin güzel tarafı, bu teknolojiler AB’nin veri koruma, güvenlik ve etik standartlarına tabi olacak. Yani Çin’e özenmek yok, Avrupa değerleri korunacak.
Şimdi gelelim tedarik sürecine. Avrupa Yüksek Performanslı Hesaplama Ortak Girişimi (EuroHPC JU) ve üye ülkeler, seçilen tesislerden hesaplama süresini ortaklaşa tedarik edecek. 18 üye ülke bu anlaşmayı imzaladı. Almanya, Fransa, İtalya, İspanya, Polonya, İsveç, Finlandiya, Çekya, Danimarka, Estonya, Hırvatistan, Yunanistan, Macaristan, Letonya, Litvanya, Portekiz, Slovakya… Yani listede Belçika ve Hollanda yok mesela. İlginç, değil mi? İrlanda var ama Hollanda yok. Neyse, devam…
Tedarik süreci iki ardışık geliştirme aşaması olarak planlanmış. İki ayrı grup halinde yedi tesis desteklenecek. Birinci grupta dört proje var; her biri ilk aşamada 100 milyon euro, ikinci aşamada 400 milyon euro ek AB finansmanı alabilir. Bu tesisler, Avrupa’nın en güçlü yapay zeka fabrikasındaki işlemci seviyesinde olmalı, sonra üç katına çıkmalı. İkinci grupta üç proje var; onlar daha da büyük. İlk aşamada 200 milyon, ikinci aşamada 800 milyon euro. İşlemci gücü iki katından başlayıp dört katına çıkacak. Adamlar işi sıkı tutuyor yani.
Daha da ilginci, AB-ABD ticaret anlaşmasının devamı olarak Komisyon, üç büyük ABD’li donanım sağlayıcısıyla niyet mektubu imzaladı: AMD, Nvidia ve Qualcomm. Yani yongalara, çiplere kesintisiz erişim sağlanacak. Ama aynı zamanda Avrupalı start-up’lar da tedarik zincirine dahil edilecek. Güzel bi denge kurulmaya çalışılıyor.
İhale süreci 12 Kasım 2026’da kapanıyor. Değerlendirme 2027 başında tamamlanır, inşaat da 2027’de başlar. Seçilen tesisler sözleşme imzasından sonra en geç 18 ay içinde faaliyete geçmeli. Yani 2028 sonuna doğru dev tesisler çalışmaya başlamış olur. İşte böyle arkadaşlar… Bakalım Avrupa bu yatırımla arayı kapatabilecek mi, yoksa ABD ve Çin’in gerisinde kalmaya devam mı edecek? Gözümüz kulağımız Brüksel’de…
Kaynak: Orijinal Haber
